Reinigen of ontkalken: wat is het verschil bij je koffiemachine?
Reinigen en ontkalken klinken als hetzelfde klusje, maar ze pakken twee verschillende soorten vervuiling aan. Bij reinigen verwijder je koffievet en koffieresten uit de onderdelen waar koffie doorheen gaat. Bij ontkalken verwijder je kalkaanslag uit het watersysteem van je machine. Het ene vervangt het andere niet. Sommige volautomaten, zoals de Siemens EQ6 plus, hebben daarom voor allebei een eigen programma en een eigen melding.
In dit artikel lees je wat beide onderhoudsbeurten doen, hoe je machine aangeeft wanneer het tijd is en welk type onderhoudsproduct waarbij hoort. We baseren ons daarbij uitsluitend op wat de fabrikanten zelf zeggen.
Wat betekent een koffiemachine reinigen?
Reinigen richt zich op koffievetten, koffieoliën en koffieresten in de onderdelen waar koffie doorheen stroomt. De fabrikanten omschrijven dat zo:
- Siemens zegt dat zijn reinigingstabletten koffievet en koffieresten grondig verwijderen en bedoeld zijn voor de reiniging van koffievetten in de zetgroep.
- JURA beschrijft dat de 3-in-1 reinigingstablet koffievetten verwijdert tussen de zetgroep en de koffie-uitloop.
- Philips omschrijft speciale tabletten die koffieolie en vet uit de koffiezetunit verwijderen.
Reinigen gaat dus over het koffiecircuit: de plekken waar koffie daadwerkelijk komt.
Wat betekent een koffiemachine ontkalken?
Ontkalken richt zich niet op koffievet of koffieresten, maar op kalkaanslag in het watersysteem. Philips noemt kalk een natuurlijk onderdeel van water. Volgens Philips tast kalkvorming de prestaties en de smaak aan.
Wat de fabrikanten over hun ontkalkers zeggen:
- Philips: de ontkalker verwijdert kalkresten in de watercyclus. Volgens Philips nemen die kalkresten warmte op uit de boiler, waardoor je koffie een lagere temperatuur kan krijgen.
- Siemens: de ontkalkingstabletten TZ80002A verwijderen volgens Siemens kalkaanslag en beschermen tegen corrosie.
- De'Longhi: Decalk Care (DLSC500) vermindert volgens De'Longhi kalkaanslag. Het middel is gemaakt met melkzuur van plantaardige oorsprong.
Ontkalken gaat dus over het watersysteem van je machine.
Reinigen en ontkalken zijn dus niet hetzelfde
Siemens maakt het verschil heel concreet. Volgens Siemens verwijderen ontkalkingstabletten kalksteen en verwijderen reinigingstabletten resten die zijn veroorzaakt door koffievet. Op de Siemens EQ6 plus verschijnen ook aparte meldingen: "Reiniging nodig" en "Ontkalken nodig".
| Reinigen | Ontkalken | |
|---|---|---|
| Doel | Koffiecircuit schoonhouden | Watersysteem vrijhouden van kalk |
| Wat wordt verwijderd | Koffievet, koffieolie en koffieresten | Kalkaanslag |
| Waar in de machine | Onder andere de zetgroep (Siemens) en het traject tussen zetgroep en koffie-uitloop (JURA) | De watercyclus (Philips) |
| Type product | Reinigingstablet | Ontkalker, tablet of vloeistof |
| Wanneer | Volgens de melding van je machine en de handleiding | Volgens de melding van je machine en de handleiding |
Let op bij JURA: de 3-in-1 reinigingstablet van JURA heeft volgens JURA ook een beschermingsfase tegen mineraalafzettingen. Dat maakt die tablet nog geen ontkalker. Het blijft een reinigingstablet. Geeft je machine aan dat ontkalken nodig is, volg dan het ontkalkingsprogramma.
Wanneer moet je je koffiemachine reinigen?
Er is geen universeel reinigingsinterval voor iedere koffiemachine. Volg de onderhoudsmelding en de handleiding van jouw model.
Sommige volautomaten geven zelf aan wanneer het tijd is, of hebben een vast reinigingsprogramma:
- Een Siemens EQ6 plus geeft de melding "Reiniging nodig".
- Bij JURA start je het reinigingsproces volgens JURA met één druk op de knop. Je doet de tablet in de vultrechter op het moment dat de machine daarom vraagt.
Wanneer moet je je koffiemachine ontkalken?
Ook hier zijn de machine en de handleiding leidend. Drie voorbeelden van fabrikanten:
- Philips: ontkalk wanneer het Calc/Clean-lampje knippert of het display erom vraagt. De procedure verschilt per model, dus Philips verwijst naar de handleiding van jouw machine. Het proces kan bij sommige modellen tot 30 minuten duren.
- Siemens: de EQ6 plus geeft de melding "Ontkalken nodig". Het programma duurt op die machine 30 minuten. Zit er een waterfilter in de watertank, dan haal je dat er volgens Siemens eerst uit.
- De'Longhi: de machine geeft zelf aan wanneer ontkalken nodig is. Volgens De'Longhi hangt dat af van de waterhardheid in jouw regio en van hoeveel koffie je zet. Bij Decalk Care doe je 100 ml in het waterreservoir en volg je daarna de ontkalkingsfunctie van je machine.
Volg bij een ontkalkingsmelding de stappen uit de handleiding van jouw model.
Kun je reinigen en ontkalken tegelijk?
Het blijven twee verschillende processen, elk met een eigen doel. Sommige machines bieden wel een gecombineerd programma. Bij de Siemens EQ6 plus kun je ontkalken en reinigen volgens Siemens optioneel samen uitvoeren met de functie Calc'n Clean.
Dat geldt niet automatisch voor elke machine. Of jouw koffiemachine zo'n gecombineerd programma heeft, staat in de handleiding.
Welk onderhoudsproduct heb je nodig?
Voor het onderhoud van een volautomaat kom je drie soorten producten tegen.
Reinigingstabletten. Bedoeld voor koffievet en koffieresten in het koffiecircuit. Je gebruikt ze in het reinigingsprogramma van je machine. Fabrikanten zoals Siemens en JURA hebben eigen tabletten met een eigen productcode. Controleer in de handleiding welke code bij jouw machine hoort. Je vindt ze bij onze reinigingstabletten voor koffiemachines.
Ontkalker. Bedoeld voor kalkaanslag in het watersysteem. Er zijn ontkalkingstabletten, zoals de Siemens TZ80002A, en vloeibare ontkalkers, zoals Philips CA6700/22 en De'Longhi Decalk Care. Philips adviseert om in Philips- en Saeco-machines alleen de ontkalker van Philips te gebruiken. Gebruik het product dat de handleiding van je machine voorschrijft. Bekijk ook onze ontkalkers voor koffiemachines.
Waterfilter. Sommige machines werken met een waterfilter in de watertank. Gebruik je een filter, kijk dan in je handleiding wat je ermee moet doen als je gaat ontkalken. Bij de Siemens EQ6 plus moet het filter er bijvoorbeeld uit voordat je het ontkalkingsprogramma start. Filters per merk vind je bij onze waterfilters voor koffiemachines.
Veelgestelde vragen
Is een reinigingstablet hetzelfde als een ontkalkingstablet?
Nee. Volgens Siemens verwijderen reinigingstabletten resten van koffievet en verwijderen ontkalkingstabletten kalksteen. Het zijn twee verschillende producten voor twee verschillende programma's.
Kan ik alleen ontkalken en het reinigen overslaan?
Ontkalken en reinigen hebben verschillende functies. Ontkalken verwijdert kalk uit het watersysteem, reinigen pakt koffievet en koffieresten aan. Schrijft jouw fabrikant beide onderhoudstaken voor, volg dan beide programma's volgens de handleiding.
Hoe weet ik wanneer mijn koffiemachine onderhoud nodig heeft?
Bij machines van onder meer Philips, Siemens en De'Longhi geeft de machine volgens de fabrikant aan wanneer bepaalde onderhoudsbeurten nodig zijn, bijvoorbeeld met een lampje of een melding op het display. Volg die melding en de onderhoudsinstructies in de handleiding van jouw model.
Kan ik een reinigingstablet gebruiken om kalk te verwijderen?
Nee. Een reinigingstablet is bedoeld voor koffievet en koffieresten. Ook de JURA 3-in-1 tablet, die volgens JURA een beschermingsfase tegen mineraalafzettingen heeft, vervangt het ontkalken niet. Voor kalk gebruik je de ontkalker die je handleiding voorschrijft.
Conclusie
Reinigen houdt het koffiecircuit vrij van koffievet en koffieresten. Ontkalken houdt het watersysteem vrij van kalk. Bij koffiemachines waarvoor de fabrikant zowel reinigen als ontkalken voorschrijft, hebben beide onderhoudstaken een eigen functie. Houd de melding van je machine en de handleiding van jouw model aan als leidraad.